Dostępność cyfrowa oznacza projektowanie i tworzenie ofert cyfrowych w taki sposób, aby niezależnie od możliwości psychicznych i fizycznych użytkownika mógł on w równy sposób korzystać z Twojej witryny, aplikacji lub innego produktu cyfrowego.
Jak jednak zmierzyć dostępność produktu cyfrowego? Skąd wiesz, że coś jest dostępne?
Wprowadzenie do testowania dostępności
Istnieje wiele sposobów testowania dostępności produktu cyfrowego. Jednym z podstawowych podejść jest ocena pod kątem zestawu standardów dostępności.
Istnieje wiele rodzajów standardów dostępności. Zazwyczaj to branża, typ produktu, lokalne i krajowe przepisy oraz zasady lub ogólne cele dotyczące dostępności określają, których wytycznych należy przestrzegać i jakie poziomy należy osiągnąć. Jeśli w przypadku Twojego projektu nie jest wymagany żaden konkretny standard, zalecamy przestrzeganie najnowszej wersji wytycznych Web Content Accessibility Guidelines (WCAG).
Testowanie produktu cyfrowego pod kątem standardu dostępności i poziomu zgodności jest powszechnie nazywane audytem dostępności. Audyt dostępności wykorzystuje różne metodologie, techniki i narzędzia, w tym testy projektowe, automatyczne, ręczne i z użyciem technologii wspomagającej osoby z niepełnosprawnością.
Przeprowadź audyt dostępności, aby określić podstawową zgodność produktu cyfrowego z zasadami dostępności. Jednak przeprowadzenie go tylko raz na początku projektu nie wystarczy, aby stwierdzić, czy produkt jest dostępny. Aby sprawdzić zmiany w poziomie zgodności z zestawem wcześniej określonych punktów kontrolnych lub wytycznych dotyczących dostępności, należy przeprowadzać ten audyt wielokrotnie w trakcie cyklu życia oprogramowania.
Wytyczne Web Content Accessibility Guidelines (WCAG)
Wytyczne Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) to międzynarodowy zestaw standardów dostępności opracowanych przez W3C, we współpracy z osobami i organizacjami. Celem WCAG jest zapewnienie jednego wspólnego standardu dostępności cyfrowej, który spełnia potrzeby osób, organizacji i rządów na całym świecie.
Wytyczne WCAG są przeznaczone głównie dla projektantów i deweloperów aplikacji internetowych i mobilnych. Jednak wiele innych osób, w tym deweloperzy oprogramowania, twórcy i redaktorzy treści oraz osoby na wszystkich szczeblach zarządzania, może skorzystać z wiedzy na temat technik opartych na WCAG i ich stosowania w swoich procesach. W zależności od Twojej roli mogą obowiązywać dodatkowe standardy W3C, w tym wytyczne Authoring Tool Accessibility Guidelines (ATAG) i User Agent Accessibility Guidelines (UAAG), Zapoznaj się z listą standardów W3C i używaj tych, które najlepiej pasują do Twojej roli i projektu.
Jeśli chodzi o dostępność, WCAG jest uważany za „złoty standard” testowania zgodności. Pierwszy projekt WCAG został opublikowany w 1999 roku. Obecna wersja to WCAG 2.2. WCAG 3.0 w maju 2024 roku był w fazie projektu eksploracyjnego, ale nie oczekuje się, że stanie się ukończonym standardem W3C w ciągu najbliższych kilku lat.
Wytyczne WCAG mają 3 poziomy kryteriów sukcesu: A, AA i AAA. Kryteria sukcesu określają zgodność z WCAG. Aby spełnić wymagania WCAG, testowany produkt cyfrowy musi spełniać kryteria sukcesu na docelowym poziomie.
30
Kryteria sukcesu A
20
Kryteria sukcesu AA
28
Kryteria sukcesu AAA
W przypadku obecnego standardu (WCAG 2.2) istnieje łącznie 78 kryteriów sukcesu podzielonych na poszczególne poziomy. Należy pamiętać, że każdy poziom jest progresywny. Oznacza to, że jeśli Twoim celem jest osiągnięcie poziomu AA, musisz spełnić kryteria sukcesu zarówno na poziomie A, jak i AA.
30
Poziom A
50
Poziom A + AA
78
Poziom A + AA + AAA
Zasady dostępności
Kryteria sukcesu WCAG to bardzo ważny zestaw szczegółowych wytycznych, które informują projektantów i deweloperów, jak tworzyć dostępne witryny i aplikacje. Zrozumienie tych wytycznych ma kluczowe znaczenie dla rozwiązywania problemów, które pojawiają się podczas testowania zgodności z zasadami dostępności, ale wytyczne te szybko stają się bardzo techniczne.
Jeśli dopiero zaczynasz w tej dziedzinie, zacznij od zasad WCAG – Dostrzegalność, Łatwość obsługi, Zrozumiałość i Solidność (POUR). Stosując zasady POUR w swoich produktach cyfrowych, możesz skupić się na tym, jak są one używane przez prawdziwych ludzi, w tym osoby z niepełnosprawnościami.
Dostrzegalność
Pierwszą kategorią w POUR jest dostrzegalność. Ta zasada mówi, że użytkownicy muszą być w stanie dostrzec wszystkie istotne informacje na ekranie, a informacje te muszą być przekazywane za pomocą różnych zmysłów.
Zastanów się: czy w Twoim produkcie cyfrowym są jakieś treści lub funkcje których osoba z określoną niepełnosprawnością nie będzie w stanie dostrzec? Pamiętaj o wszystkich rodzajach niepełnosprawności – wzrokowej, ruchowej, słuchowej, poznawczej i mowy, zaburzeniach równowagi i napadach padaczkowych oraz innych.
Przykłady
- Dodawanie tekstów alternatywnych do wszystkich obrazów niedekoracyjnych i ważnych ikon.
- Dodawanie do filmów napisów, transkrypcji i opisów dźwiękowych.
- Upewnij się, że kolor nie jest jedyną metodą przekazywania znaczenia.
Łatwość obsługi
Drugą kategorią jest łatwość obsługi. Zgodnie z tą zasadą użytkownicy muszą mieć możliwość obsługi interfejsu produktu cyfrowego. Interfejs nie może wymagać interakcji, których użytkownik nie może wykonać.
Zastanów się: czy użytkownicy mogą sterować interaktywnymi elementami Twojego produktu cyfrowego ? Czy występują problemy z kolejnością fokusu lub pułapki klawiaturowe? Jak obsługiwane są interfejsy dotykowe?
Przykłady łatwości obsługi
- Dodanie obsługi klawiatury i ekranu dotykowego do wszystkich aktywnych elementów.
- Upewnij się, że pokazy slajdów i filmy mają wszystkie niezbędne elementy sterujące.
- Daj użytkownikom wystarczająco dużo czasu na wypełnienie formularza lub możliwość wydłużenia czasu.
Zrozumiałość
Trzecią kategorią POUR jest zrozumiałość. Zgodnie z tą zasadą użytkownicy muszą rozumieć informacje i sposób działania interfejsu.
Zastanów się: czy wszystkie treści są napisane w sposób zrozumiały? Czy wszystkie interakcje są łatwe do zrozumienia? Czy kolejność elementów na stronie jest logiczna dla użytkowników widzących, korzystających tylko z klawiatury i czytników ekranu?
Przykłady
- Używaj jasnego, zwięzłego i jednoznacznego języka. Jeśli to możliwe, używaj prostszych słów zamiast bardziej złożonych.
- Upewnij się, że nawigacja w Twoim produkcie cyfrowym jest przewidywalna.
- Upewnij się, że komunikaty o błędach są jasne, aby użytkownik wiedział, jakie kroki należy podjąć.
Solidność
Ostatnią kategorią jest solidność. Ta zasada koncentruje się na obsłudze technologii wspomagających i zapewnieniu, że w miarę rozwoju urządzeń i agentów użytkownika produkt cyfrowy pozostanie dostępny.
Zastanów się: jakie technologie wspomagające osoby z niepełnosprawnością obsługujesz? Czy Twój produkt cyfrowy działa tylko w najnowszych przeglądarkach lub systemach operacyjnych? Czy działa we wszystkich punktach przerwania i w różnych orientacjach urządzenia?
Przykłady
- Przetestuj nawigację za pomocą samej klawiatury.
- Przetestuj różne technologie czytników ekranu.
- Upewnij się, że wszystkie treści i funkcje są dostępne niezależnie od rozmiaru i orientacji urządzenia.
Podsumowanie
Pamiętaj, że celem POUR nie jest ścisłe przestrzeganie sztywnych zasad. Chodzi o to, aby pomóc Ci zrozumieć i zaspokoić różnorodne potrzeby użytkowników.